نام مؤلف: علامه مولى محمد مهدى بن ابىذر نراقى (م 1209ق)
دراين كتاب اصول عمليه برائت استصحاب و اصول لفظى مثل اصالة الحقيقة و نظائر آن و قواعد فقه مثل اصالة الطهارة و اصولى كه در ذيل آنان وجود دارد مورد بررسى واقع شده است محقق نراقى در ابتدا 19 چيز را قابل اطلاق نام اصل ذكر نموده كه از بين آنان به بررسى 12 اصل پرداخته و بقيه آنان را نيازمند بحث فلاسفه است.
اين اصول عبارتند از:
1ـ اصل برائت بمعنى اصل اباحة فيما لانص فيه
2ـ اصل براءة بمعنى نفى وجوب و استحباب
3ـ حكم شبهة در طريق حكم شرعى
4ـ استصحاب حال عقل
5ـ استصحاب حال شرع
6ـ اصالة عدم تقدم حادث
7ـ اصلالة تمسلك به عدم الدليل
8ـ اخذ به اقل عند فقد الدليل على اكثر
9ـ اصالة الحقيقة
10ـ اصالة نفى تخصيص تقييد نسخ و اشتراط
11ـ اصالة الطهارة
12ـ بعضى ازاصولى كه داخل در اصولى ذكر شدهاند مىباشد
وى در اين كتاب نظريات بزرگانى همچون سيد مرتضى در الذريعه محقق در معتبر، علامه حلى در مبادى الاصول، شهيد در الذكرى و القواعد و الفواعد، شيخ طبرسى در احتجاج و ديگرن را ذكر و بررسى نموده است و به تحليل و بررسى تفضيلى نظريات شهيد ثانى درتمهيد القواعد فاضل تونى در الوافية ملا محسن فيض كاشانى در الوافى شيخ حر عاملى در الفواعد الطوسيه محقق خوانسارى در شرح الدروس و فاضل مقدس استرآبادى در الفوائد المدينه و صاحب الذخيرة پرداخته است.
اين كتاب در شوال المكرم سال 1180 ق پايان يافته است در چاپ كتاب موجود از نسخهاى كه با نسخه مولف مقابله شده است و در سال 1181 نوشته شده است استفاده شده است.